| ITI əməkdaşlarının elmi işləri - tezis |
| Biblioqrafik təsvir | |
| Ağayev , B.S. Xidməti Danışıqların Kriptoqrafik Təminatı Məsələləri Dövlət Kibersuverenliyi Kontekstində / B.S. Ağayev , Ş.A. Mehdiyev , L.I. Əliyeva // “Dövlətin kibersuverenliyinin təmin olunmasının elmi-praktiki problemləri” respublika konfransı. - Bakı, 2026. - S. 209-212. | |
| Annotasiya | |
| Məqalədə “dövlət kibersuverenliyi”, “texnoloji suverenlik”, “informasiya təhlükəsizliyi”, “kibertəhlükəsizlik” və digər əlaqəli anlayışlar araşdırılır və müqayisəli analizi aparılır. Bir sıra mənbələrə istinad edilərək əsaslandırılır ki, müxtəlif dərəcəli məxfi və dövlət sirri daşıyan məlumatlar, mühüm dövlət orqanlarının, təşkilatların məxfi məlumatları, qapalı xarakterli müzakirələri, xidməti danışıqlar çoxsəviyyəli struktura malik dövlət kibersuverenliyi və texnoloji suverenlik məsələlərinin tərkib hissələrindən biri hesab edilə bilər. Bu yanaşma çərçivəsində otaq şəraitində aparılan müəyyən məxfiliyə malik xidməti danışıqların iştirakçılar tərəfindən gizli yazılması və otaqdan kənara sızan vibroakustik siqnallar vasitəsilə məlumatların əldə edilməsinə qarşı bir sıra kriptoqrafik qorunma üsullarına baxılır və bu məqsədlə təklif və tövsiyələr mənbələrdə “İnformasiya təhlükəsizliyi” və “İnformasiyanın qorunması” fərqli anlayışlar kimi, və ya sinonimlər kimi istifadə edilib. Bu mərhələdə “İnformasiya təhlükəsizliyi” dedikdə bütün informasiya fəzasında (mühitində) olan informasiyanın qorunması ideyası qəbul edilirdi. Rəqəmsallaşma prosesinin başlanması və genişlənməsi ilə bağlı bu iki məhvuma baxışlar da dəyişməyə başladı. Hələ keçən əsrin 60-70-ci illərindən başlayaraq fərdi kompüterlərin meydana gəlməsi və sonralar geniş yayılması, internetin yaranması, optik-rəqəmsal surətçıxarma avadanlıqlarının (skanerlər və digər analoji texniki vasitələr) ucuzlaşması (əlyetərliliyi) və mətnin tanınma texnologiyalarının inkişafı və s. amillər verilir. | |
| Elektron variant | |
| Elektron variant |
________
© ict.az http://ict.az/az